maandag, 14 november 2011 (8:40)
Column Alice Slabbaert
Het auteursrecht – ook bekend onder de Engelse naam ‘copyright’- is een prachtig recht. Je krijgt het automatisch als je iets origineels, iets creatiefs maakt. Niks dure registraties of formaliteiten: het is er gewoon direct na het ‘maken’. Auteursrechten kunnen op bijna alles rusten: op een vierregelig waanzinnig slecht gedicht (auteursrecht heeft niets met mooi of lelijk te maken, het gaat alleen om originaliteit). Of op de uitvoering van een goocheltruc, zoals illusionist Hans Klok vorige week pijnlijk moest ondervinden. En natuurlijk ook op meubels, brochures en kleding. Waarom hebben Marlies Dekkers en Sapph al zo lang ruzie maken? Juist: om de auteursrechten op bh’s.
De rechter
En als je dan eenmaal iets origineels en creatiefs hebt gemaakt, dan zitten jij en je erfgenamen tot 70 jaar na je dood gebeiteld: dat is de idioot lange wettelijke termijn voor bescherming.
En wat kan je er dan mee? Je kunt optreden tegen iedereen die het werk of iets wat daar dicht in de buurt komt, zonder toestemming overneemt. Of iemand te dicht bij komt is een vraag die alleen de rechter kan beantwoorden.
De 7 verschillen
In de modebranche heeft men daar wat op gevonden: de wet van de zeven verschillen. Sinds jaar en dag hanteert de modebranche de heilige regel dat je mag kopiëren als je maar zeven verschillen aanbrengt. Men neme een jasje van Gucci. Doe een piping langs de voering (of juist niet), verander de knoopsgaten, kies een andere kleur en andere knopen, klepzakken in plaats van gepaspeleerde zakken, een ronde revers en als finishing touch een split achterin et voilà de niet-inbreukmakende kopie is geboren.
Zo wordt gedacht en ook gehandeld. Winkelketens als Zara worden hier groot mee.
De ontheiliging
Gelukkig is de werkelijkheid weerbarstiger en gaat het niet om de kwantiteit maar om de kwaliteit. Deze wet van de zeven verschillen bestaat niet, het is een fabeltje. Doorslaggevend bij vraag of iets inbreuk maakt is de totaalindruk. Is deze totaalindruk, met weglating van gebruikelijke (stijl)elementen, gelijkend dan heb je te maken met inbreuk. Het aantal verschillen heeft daar helemaal niets mee te maken. Bij vijftien punten van verschil kan het nog steeds een inbreuk zijn. En andersom kan bij slechts één verschil de conclusie nog steeds luiden dat er geen sprake van inbreuk is.
Ik begrijp het heel goed. Een 7-verschillen regel is makkelijk in de lastige juridische wereld. Maar echt, vergeet de regel van de 7 verschillen en kijk naar de totaalindruk. Makkelijker kan toch niet?
Alhoewel, in een recente kwestie over Croc, heeft de rechter geoordeeld dat schoen 2 wel kan en schoen 3 niet. Volgt u het nog? Soms zou die 7-verschillenregel misschien niet eens zo gek niet zijn.
1. De echte Croc
2. Geen inbreuk
3. Inbreuk
Alice Slabbaert
Alice Slabbaert is sinds 1987 actief op het gebied van Intellectueel eigendom – juridische bescherming van merken, handelsnamen, auteursrechten en design. Samen met Bas Kist en Volkert Teding van Berkhout is zij begin dit jaar een nieuw merkenbureau gestart: Chiever.
1 Reactie • Categorie:
Creatie,
MTXL
Brand Z Study: IBM Leapfrogs Google as No. 2 Global Brand
Aantal grote bedrijven laat het nog steeds na om social media op te volgen