La Tulipe van Ilja Gort en Jan Cremer

woensdag, 30 november 2011 (8:04)

Een ‘kunstmerk’ toegelicht door Edwin Visser

Ilja Gort wordt de jingle-keizer genoemd. In zijn privé opnamestudio te Maartensdijk componeerde hij vele jingles voor commercials van grote merken. Zijn melodie voor Nescafé wordt in 160 landen uitgezonden. Maar Nederland benauwde hem teveel en zo snel en vaak als hij kon vertrok hij naar zijn geliefde Frankrijk.

Die passie leidde er uiteindelijk toe dat hij in 1994 het verwaarloosde landgoed Chateau de la Garde in Bordeaux kocht. En binnen enkele jaren produceerde hij prijswinnende wijnen. Hij won als Hollandse wijnboer de prestigieuze gouden medaille van de Concours Général de Paris en in 2003 kreeg hij een internationale prijs voor de beste Bordeaux wijn. En dan te bedenken dat hij voor gek werd verklaard toen hij besloot ook een rosé te maken. Inmiddels is deze rosé de beste uit het assortiment van Albert Heijn.

In 2004 beschreef hij aanstekelijk al zijn wederwaardigheden in het boek ‘Leven als Gort in Frankrijk’. Zo kunnen we lezen dat hij op zoek ging naar een onderscheidende en pakkende naam. La Tulipe leek hem wel wat. Hij vroeg Jan Cremer (1940) om het etiket te ontwerpen. Hoewel Cremer vooral bekend is geworden door zijn bestseller ‘Ik Jan Cremer’ uit 1964, was en is hij primair schilder, maar ook levensgenieter, globetrotter en journalist. In 1955 werkte hij als reclameschilder aan de uitwerking van een werk van Karel Appel voor de E55. Met de eerste opbrengst van zijn roman vertrok hij naar New York. Daar begon hij met zijn Hollands realisme van koeien, boerinnen en tulpenvelden. De tulp werd zijn handelsmerk. En zo schilderde hij een tulp voor Gort, in één keer raak.

De eerste etiketten werden gedrukt en een feestje werd gegeven. Maar Cremer zag niet zitten dat zijn tulp bij de AH op de schappen zou komen. Gort vroeg alle bekende art directors van Nederland een tulp te ontwerpen, maar dit leverde weinig op. Uit frustratie nam hij zelf kwast en verf ter hand. Allemaal zonder resultaat. Op een dag schilderde zijn kleine zoontje Klaas van zeven jaar een tulp en die was midden in de roos. Gort had zijn etiket en deze ging in productie. Cremer zag het niet zitten en spande een rechtszaak aan vanwege vermeend plagiaat. Is het een Cremer-tulp of niet?

Gort liet zich verdedigen door Oscar Hammerstein en won de zaak glansrijk. Cremer schildert nog steeds tulpen en Gort slurpt ze op.

Edwin Visser
ir. Edwin Visser (Twitter: @sogooddesign) is medeoprichter en directeur van designbureau SOGOOD. Hij adviseert bedrijven op het gebied van merkbeleid, ontwikkeling van merkidentiteiten en design. Verpakkingsdesign is zijn specialisme. Hedendaagse kunst is zijn passie.

De tulp van Cremer