‘'De gelijkenis is opvallend, zoniet schokkend.‘’ Van deze me too, maar toch onderneemt Unilever kennelijk geen actie. Mag toch ook opvallend genoemd worden. Waarom eigenlijk niet?

Bas Kist, kom er maar in.

OK Adam. Ben & Jerry’s vs Mucci: identieke producten (ijs), gestolen lettertype, look and feel verpakking hetzelfde, beide reclames met blauwe lucht + wolken en Ben & Jerry’s zeer bekend merk: inbreuk! Niet optreden is schadelijk voor merk Ben & Jerry’s. Ik mag hopen dat Unilever dit niet laat lopen. Innoveren-kopiëren, irriteren-procederen, gloriëren-dat zal ze leren. Hoop dat Unilever zwicht, het lijkt wel sinterklaasgedicht. Bas Kist, Chiever

De afdeling marketing, naar mijn smaak ook criminelen van deze tijd, opereert meestal in het vage grensgebied tussen verleiding en misleiding. De afdeling marketing is zo belangrijk geworden, omdat uit de resultaten valt op te maken hoe gevoelig wij zijn voor deze vorm van informatie. Verpak de boodschap op de juiste manier en je kunt in principe ieder produkt succesvol op de markt brengen; ongeacht of het een goed of slecht produkt is, ongeacht of de boodschap juist of onjuist is. Met de juiste promotie is alles te verkopen! In deze maatschappij is dit niet alleen geaccepteerd, nee het wordt zelfs gestimuleerd! Of de informatie klopt, doet niet ter zake. Het doel is de verkoop van het produkt en het doel heiligt de middelen. In het verleden hebben we al op vele manieren kunnen constateren dat dit tot extreme wantoestanden en schandalen kan leiden. Bedrijven gaan ver om hun produkt onder de aandacht te brengen. Ze bedenken van alles om aantrekkelijker te zijn dan de concurrentie. Door de economische belangen zijn waarheden flexibel en krijgen bijvoeglijke naamwoorden als voedzaam, duurzaam, natuurlijk of gezond een misleidende betekenis. Je hoeft maar te googlen op voedselschandalen of te kijken naar een programma als de Keuringdienst van Waren, om te constateren hoe ver men hiermee wil gaan… En het ergste is dat wij dat allemaal maar accepteren, nee sterker, dat we dit allemaal zelfs normaal vinden!
Wij zijn zo vergroeid met het fenomeen marketing dat we niet meer willen kijken of een produkt wel enigszins klopt met de verpakking. De verpakking is belangrijker dan het produkt zelf en d.m.v. marketing wordt steeds meer het accent gelegd op die behoeftes die op dat moment in de mode zijn… Gemak, gezond, handig, goedkoop, duurzaam, bio, rechtsdraaiend, linksdraaiend, zelfregulerend, kingsize, extra light, minder vet, vol smaak, essentieel voor de groei en ga zo maar door… Macdonalds die hun hamburgers als light en healthy promoten, Unilever die de afdeling bio heeft ontdekt en overneemt, suikervervangers die kanker kunnen veroorzaken tot margarine van afgewerkte motorolie… en zo wordt smeerbaarheid belangrijker dan smaak, en gemak belangrijker dan gezondheid…
Binnen het systeem is het vrij normaal dat er met betekenissen flexibel kan worden omgesprongen. Het is een algemeen geaccepteerd verschijnsel dat de afdeling marketing omschrijvingen hanteert die, om het zo te zeggen, niet geheel stroken met de werkelijkheid… Zo kun je er donder op zeggen dat wanneer je een pak ambachtelijk gerookte zalm uit de supermarkt koopt, dat ondanks de mooie foto van een oude Schotse rokerij bij de Mansion Loch, er geen rook of vuur aan te pas is gekomen. Nee, om het produkt langer houdbaar te krijgen wordt een gas in de Noorse kweekzalm gespoten. Dit gas zorgt voor een houdbaarheid van meer dan 4 maanden (zelfs langer) en zorgt en passant ook voor de rooksmaak. Ambachtelijk gerookte Schotse zalm… jaja.. Een bij-effect is dat we steeds meer vervreemden van ons voedsel.
De vraag die mij bezig houdt is hoe we deze ontwikkeling kunnen omdraaien. Het zou wettelijk geregeld moeten worden, maar zolang de wetgevers zelf teveel belang hebben in de voedselindustrie zal het er niet van komen. Hoe kun je zorgen dat verpakkingen en aanprijzende teksten niet misleidend zijn? Ik zou bijv. graag op produkten die buiten het seizoen vallen niet alleen willen zien hoeveel kilometers ze hebben moeten afleggen voor ze in de schappen terecht komen, maar ook hoeveel belasting dat op ons milieu betekent en wat de extra kilometers doen met de smaak. Eerlijk een produkt verkopen… kan dat nog? Ik vrees dat het systeem daar niet op ingericht is… het zou betekenen dat veel schadelijke of handige produkten moeten verdwijnen en dat heeft een nadelig effect op onze economie. Immers, er wordt veel winst mee gemaakt. Uiteraard kan dat niet veranderd worden, want dat zou betekenen dat er minder winst gemaakt wordt. Erkennen dat het systeem niet deugt, er iets aan doen, daarvan zijn de consequenties niet compleet te overzien…We kiezen maar voor gemak en ontkenning. We weten ondertussen ook niet beter.
De afdeling marketing zou zich rot moeten schamen!