[onderzoek] Ruim helft jongeren herkent AI-content moeilijk

Volgens commercieel directeur Kjell Massen van Norstat schuurt AI-content steeds dichter tegen de realiteit aan, ‘waardoor het voor consumenten ingewikkeld wordt om echt van nep te scheiden – ook voor jongeren’.

Digitale generatie valt ook voor nepbeelden
Die jongeren blijken namelijk minder AI-vaardig dan vaak wordt aangenomen. 59% van de 18- tot 29-jarigen geeft aan moeite te hebben met het herkennen van AI-beelden; slechts 16% vindt dit eenvoudig. Massen: ‘Deze generatie is opgegroeid met technologie, dus je zou verwachten dat zij nep snel doorzien. Maar ook zij worden misleid. Dat is zorgelijk, omdat jongeren gevoelig zijn voor online content. Deepfakes en nepadvertenties spelen desinformatie in de hand.’

Consumenten gokken vaker mis
In het onderzoek kregen deelnemers acht beelden te zien – vier echte foto’s en vier AI-gegenereerde afbeeldingen. De conclusies zijn duidelijk: beide typen beelden worden veelvuldig verkeerd ingeschat. Zo bestempelen respondenten echte foto’s regelmatig als AI, terwijl 81% van de deelnemers een getoonde AI-afbeelding voor echt hield. Volgens Massen komt dat doordat AI-modellen beelden produceren die precies passen binnen visuele verwachtingen. ‘Echte foto’s bevatten imperfecties: een slechte schaduw, een foutje in de belichting. Precies dat maakt ze geloofwaardig.’

Relevante inzichten voor merken
De vervagende grens tussen echt en nep raakt ook de marketingwereld. Massen adviseert merken om helder te zijn over hun inzet van AI. ‘AI biedt creatieve mogelijkheden, maar kan ook verwarring scheppen. Transparantie in campagnes vergroot het vertrouwen. Als mensen het idee krijgen dat ze worden misleid, is dat funest voor je merk.’

81% van de respondenten denkt dat deze AI-afbeelding een echte foto is

Twee op de drie Nederlanders denkt dat het binnen vijf jaar ‘zeer moeilijk’ wordt om echte beelden van AI-gegenereerde te onderscheiden. In combinatie met de beperkte herkenningsvaardigheid onder jongeren toont dit volgens Massen dat er moet worden geïnvesteerd in mediawijsheid, digitale skills en duidelijke communicatie over AI-gebruik. ‘We gaan een tijdperk tegemoet waarin echt en nep steeds lastiger uit elkaar te houden zijn.’

Onderzoeksmethode
Norstat ondervroeg 1.020 Nederlanders van 18 jaar en ouder over hun vermogen AI-afbeeldingen te herkennen. Deelnemers beoordeelden acht beelden, waarvan vier door AI waren gecreëerd. Het onderzoek vond plaats van 3 tot en met 7 oktober 2025.

Over Norstat
'Norstat is een Europese dataverzamelaar voor marktonderzoek en inzichten, actief sinds 1997 en werkzaam in 15 landen. Het bedrijf maakt gebruik van diverse onderzoeksmethoden om betrouwbare data te leveren die organisaties helpen betere beslissingen te nemen.'
(bron: Norstat)